Tonia Dabwe, kind van twee werelden

ToniaTonia Dabwe, nu 38, groeide op in Liberia, maar moest op haar zeventiende vluchten voor de oorlog. In eerste instantie met haar ouders, maar later alleen. Haar vader raakte namelijk zoek en kwam ze pas later weer tegen en haar moeder werd meegenomen door soldaten. Zij is tot op de dag van vandaag niet teruggevonden. Tonia vluchtte naar Nederland, waar haar moeder oorspronkelijk vandaan kwam, en is daar nooit meer weggegaan. Met haar eigen Mineke Foundation bewijst Tonia dat ze Liberia nooit heeft losgelaten. Ze zet alles op alles om het dorp, dat rond de school van haar ouders was ontstaan en dat compleet werd verwoest tijdens de oorlog, weer op te bouwen. Vier maanden geleden werd ze hiervoor uitgeroepen tot International African Woman Of The Year. “I still believe”, schrijft ze in haar biografie op Twitter.  

Jeugd
Tonia’s leven begon zo mooi en onbezorgd: “Een warme zon, afgewisseld met regenseizoenen waarbij in minder dan een half jaar tijd vijf meter regen viel, leren zwemmen in een tropische lagune van 28 graden met de Atlantische Oceaan op de achtergrond, een enorm moerasgebied achter het huis,.. Mijn jeugd was heel vrij eigenlijk.”<

Marieke Klosters, een oudere nicht, kan zich Tonia nog als klein meisje herinneren:  “Tonia kwam voor het eerst met haar moeder naar Nederland toen ze een peuter was van net  geen jaar. Toen kwamen ze ook bij ons op bezoek. Ik herinner me nog dat mijn vader hélemaal gek van haar was. Gek op dat prachtige, lieve, vrolijke, donkere meisje met die schattige krulletjes. Dat maakte ons kinderen bijna jaloers. Wij kenden onze vader helemaal niet als een man die zo knuffelig was!”

Oorlog
In oktober 1992 kwam er voorgoed een einde aan die onbezorgde, vrije jeugd van Tonia. De oorlog was toen al even bezig, maar nu pas was het ook voor Tonia’s familie niet meer veilig in Liberia. “Mijn ouders en ik werden gedwongen om ons huis te verlaten. Wat betreft onze spullen pakten we gewoon wat we pakken konden. Toen gingen we lopen, simpelweg lopen.” Er gebeurde een hoop onderweg. Tonia’s vader, bijvoorbeeld, raakte zoek en bleek later verschrikkelijk mishandeld te zijn en Tonia’s moeder verdween spoorloos. Tot op de dag van vandaag is zij niet teruggevonden..

Daniëlle Korf, een goede vriendin van Tonia, vertelt dat er niet héél vaak wordt gesproken over de oorlogsjaren: “Ze praat er weleens over, maar dat vindt ze wel moeilijk. Volgens mij heeft ze daar gewoon heel lang in haar eentje mee geworsteld.” Daniëlle vraagt er zelf ook niet graag naar. “Het onderwerp is eigenlijk een beetje te groot en te pijnlijk. Ik weet dat ik haar alles mag vragen en dat ik dan ook antwoord krijg, maar toch doe ik dat niet. Ik vind dat gewoon niet netjes.” Collega Cees Timmer weet ook niet zoveel over deze tijd: “We houden werk en privé een beetje gescheiden van elkaar. Ik heb er ook niet expliciet naar gevraagd. Ik ben meer het type van ‘als jij erover wilt praten, moet je er zelf maar over beginnen.’”Tonia vertelt dat ze het ‘soms wel, soms niet’ moeilijk vindt om over haar verleden te praten. “Ik heb het in zekere zin een plek kunnen geven, dus ik kan erover praten. Maar het zal nooit mijn favoriete onderwerp worden, nee.”

Tonia raakte allebei haar ouders kwijt tijdens de oorlog. Haar vader vond ze later wel weer terug, maar dat wist ze toen natuurlijk nog niet. “Ik had geen idee of mijn ouders nog leefden. Mij bekroop steeds meer het gevoel van: ik moet weg hier. Weg uit dit land.” En dat is haar ook gelukt. Na een tussenstop van anderhalf jaar in Ivoorkust is ze in Nederland terecht gekomen. Haar vader had ze ondertussen al teruggevonden, maar hij bleef achter in Afrika om zijn vrouw, Tonia’s moeder, te zoeken en besloot ook om de school die hij en zijn vrouw samen runden weer op te bouwen.

Marieke vertelt hoe het Tonia verging in Nederland: “Toen Tonia naar Nederland kwam, ging ze bij een oom en tante wonen. Heel zelfstandig. Zó zelfstandig, dat ik dacht: ‘Nou nou, die weet wel wat ze wil!’  Pas later  vertelde ze dat ze de opdracht had gekregen van haar vader om goed haar best te doen en niemand tot last te zijn. Achteraf denk ik wel van ‘Nou, ik had me best wat meer mogen bekommeren om haar in die tijd.’ Tonia heeft het in de periode 2001 – 2005 namelijk heel moeilijk gehad. Pas toen kwam dat hele trauma van die oorlog echt naar boven.”

Persoonlijkheid
Tonia: “Ik heb heel duidelijk een leven vóór en een leven ná de oorlog. Die oorlog heeft mij als mens in een hele belangrijke mate gevormd, vooral op het gebied van doorzettingsvermogen en wilskracht.” Daniëlle vindt het doorzettingsvermogen van Tonia bewonderenswaardig  “Het is bijna niet te geloven hoe iemand die een fulltime baan heeft en druk is met allerlei dingen buiten haar baan om, zich zó goed, met duizend procent, inzet voor iets dat zo ver weg is. Ik vind het echt knap dat ze dat volhoudt.” 

Ook Marieke spreekt zich uit over haar nichtje: “De mooiste eigenschap van Tonia vind ik dat ze zo ontzettend positief is; zelfverzekerd over de doelstellingen die ze wil bereiken. Tevens is ze heel diplomatiek. Ze is in staat om een brug te slaan tussen twee culturen.” Cees vertelt: “Tonia weet heel goed mensen aan zich te binden. Ze heeft een enorm netwerk en ze onderhoudt dat netwerk ook heel erg goed.”

Uiteraard zijn er ook valkuilen. Zo vertelt Marieke dat Tonia weleens wat eigenwijs op haar doel af kan gaan en zowel Cees als Daniëlle denken dat Tonia’s perfectionisme weleens in de weg kan zitten. “Daardoor dwingt ze zichzelf om hele lange dagen te maken. Ze gunt zichzelf echt te weinig tijd voor leuke dingen”, aldus de goede vriendin.

Stichting
Mineke Foundation werd in januari 2009 opgestart. Marieke wist als één van de eersten van de stichting af. “Tonia vertelde me een paar jaar geleden tijdens een familiereünie over haar plannen voor een stichting en aangezien ik in de PR zit, zei ik: “Joh, dat moet je gewoon aan de familie vertellen!” Zij twijfelde. Uiteindelijk heeft ze het wel verteld. De familie vindt het fantastisch wat ze doet, maar ja, er zijn ook wel mensen, met name de oudere generatie ooms en tantes, die het moeilijk vinden. Die vinden het zó verschrikkelijk wat er met hun zuster is gebeurd, dat ze nog steeds geen vertrouwen in Liberia hebben. Heel begrijpelijk natuurlijk!”

Daniëlle is enthousiast als het over de Mineke Foundation gaat: “Eigenlijk ben ik vanaf het begin af aan betrokken geweest bij de stichting. Ik heb bijvoorbeeld geholpen met het maken van brochures en zo. Maar Tonia vertelt ook heel vaak dingen. Het is echt haar leven gewoon.”

International African Woman Of The Year
Vier maanden geleden, op 18 mei om precies te zijn, is Tonia (terecht!) uitgeroepen tot International African Woman Of The Year. Deze onderscheiding is ingesteld door de Britse organisatie Women4Africa. Women4Africa wil de positieve rol van vrouwen voor de ontwikkeling van Afrika onderstrepen. “Ik was al zo blij toen ik hoorde dat ik genomineerd was voor International African Woman Of The Year, laat staan toen ik hoorde dat ik het ook echt geworden was!”

Tonia heeft nog geen idee waar zij over tien jaar staat: “Met mijn geschiedenis heb ik geleerd dat je zulke vragen beter niet kunt beantwoorden. Maar uiteraard hoop ik dat Mineke Foundation over tien jaar uitgegroeid is tot een partij die een ander geluid laat horen en die ook echt iets laat zien. En ik hoop dat ik in staat ben om dat allemaal verder vorm te geven en dat de organisatie dan bekend staat als een partij die je serieus mag nemen. Het is heel goed om ambities en dromen te hebben, maar het is ook belangrijk dat je in je achterhoofd houdt dat je hele wereld binnen één seconde finaal kan veranderen.”

Steun Tonia
Mineke Foundation draait op de hulp van vrijwilligers en hoe meer hulp, hoe beter natuurlijk. Breng daarom gauw een bezoek aan www.minekefoundation.org om te zien wat jij eventueel voor de stichting kunt betekenen.

Lees ook:Gezocht: de vader van mijn kind
Lees ook:Jan Smit balanceerde als kind op randje van de dood
Lees ook:Twee modekoningen, twee managementstijlen
Lees ook:Twee nieuwe leerlingen in seizoen 6 van SpangaS
Lees ook:Je droom of de liefde; deel twee spotlight-serie

Geen reacties // Reageer

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

Naam

Website

Het kan vijf minuten duren voordat nieuwe reacties zichtbaar zijn.

De volgende HTML tags en attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>